خرفه؛ مکملی طبیعی برای کنترل پرفشاری خون؛ یافته های جدید از یک مطالعه جامع علمی
پرفشاری خون بهعنوان یکی از شایعترین بیماریهای مزمن قرن حاضر، نقش مهمی در بروز بیماریهای قلبیعروقی و مرگومیر زودرس دارد. در سالهای اخیر، توجه پژوهشگران به مداخلات تغذیهای و ترکیبات طبیعی در کنترل این بیماری افزایش یافته است. در همین راستا، نتایج یک مطالعه جامع درباره اثر مکمل خرفه بر فشار خون منتشر شده است.
دکتر مهدی وجدی، دانشیار علوم تغذیه و محقق این طرح پژوهشی، با اشاره به نتایج یک مطالعه مرور نظاممند و متاآنالیز اظهار کرد: هدف از این پژوهش، بررسی دقیق و مبتنی بر شواهد اثر مصرف مکمل خرفه بر فشار خون در افراد بزرگسال بود؛ موضوعی که تاکنون نتایج متناقضی درباره آن گزارش شده بود.
دکتر وجدی با بیان اینکه پرفشاری خون یکی از معضلات جدی سلامت عمومی در جهان است، افزود: بر اساس آمارهای جهانی، بیش از یک میلیارد نفر به این بیماری مبتلا هستند و شیوع آن در ایران نیز حدود ۳۰ درصد برآورد میشود. از اینرو، شناسایی راهکارهای تغذیهای ایمن و مؤثر برای کنترل فشار خون، اهمیت بالایی دارد.
وی در ادامه گفت: پس از استخراج دادههای مربوط به دوز مصرفی، مدت مداخله و ویژگیهای جمعیتهای مورد مطالعه، تحلیل آماری نهایی انجام شد تا تصویری دقیق و قابل اتکا از اثر خرفه بر فشار خون ارائه شود. نتایج متاآنالیز نشان داد که مصرف مکمل خرفه موجب کاهش معنادار فشار خون سیستولیک به میزان حدود سه میلیمتر جیوه میشود. اگرچه این کاهش در ظاهر اندک به نظر میرسد، اما از نظر بالینی بسیار حائز اهمیت است؛ چرا که شواهد علمی نشان میدهد حتی کاهش دو میلیمتر جیوهای فشار خون سیستولیک میتواند خطر مرگومیر ناشی از سکته مغزی و بیماریهای قلبیعروقی را بهطور قابل توجهی کاهش دهد.
دانشیار علوم تغذیه و محقق این طرح پژوهشی در ادامه توضیح داد: در مورد فشار خون دیاستولیک، کاهش مشاهدهشده در تحلیل کلی از نظر آماری معنادار نبود؛ اما در تحلیلهای زیرگروهی مشخص شد که در افراد مبتلا به دیابت، افراد بالای ۴۰ سال و کسانی که بیش از ۱۲ هفته از مکمل خرفه استفاده کرده بودند، کاهش فشار خون دیاستولیک نیز بهطور معناداری رخ داده است.
دکتر وجدی در تبیین سازوکارهای احتمالی این اثر اظهار داشت: خرفه منبع غنی از پتاسیم و منیزیم است که در تنظیم تعادل الکترولیتی و کاهش فشار وارد بر دیواره عروق نقش دارند. همچنین وجود اسیدهای چرب امگا-۳ گیاهی، بهویژه آلفا-لینولنیک اسید، و ترکیبات آنتیاکسیدانی مانند فلاونوئیدها، میتواند از طریق کاهش التهاب و استرس اکسیداتیو به بهبود فشار خون کمک کند.
وی در پایان خاطرنشان کرد: بر اساس یافتههای این مطالعه، مصرف مکمل خرفه میتواند بهعنوان یک مداخله تغذیهای طبیعی و کمهزینه در مدیریت فشار خون، بهویژه فشار خون سیستولیک، مورد توجه قرار گیرد؛ هرچند انجام مطالعات بیشتر برای تعیین دوز بهینه و کاربرد بالینی دقیق آن ضروری است.