هوشمندسازی آموزش پرستاری؛ ارتقای صلاحیت بالینی در مراقبتهای ویژه قلبی
در سالهای اخیر، بهرهگیری از فناوریهای نوین آموزشی در حوزه سلامت، مسیر تازهای را برای ارتقای کیفیت مراقبتهای بالینی و توانمندسازی کادر درمان گشوده است. در این میان، آموزشهای مبتنی بر تلفن همراه بهعنوان رویکردی کارآمد، نقش مهمی در بازآموزی و ارتقای مهارتهای پرستاران ایفا میکند. این موضوع بهویژه در حوزه مراقبتهای ویژه قلبی، از اهمیت دوچندان برخوردار است.
در گفتوگو با خبرنگار گروه ترجمان دانش وابسته به معاونت تحقیقات و فناوری دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، فاطمه شاهمحمدی، کارشناس ارشد پرستاری بیمارستان شهید دکتر چمران، به تشریح نتایج طرح پژوهشی خود با عنوان "طراحی و ارزشیابی اپلیکیشن آموزشی مراقبت بعد از جراحی قلب باز برای ICU پرستاران شاغل در بخشهای بیمارستان منتخبعلوم پزشکی اصفهان در سال 1402" پرداخت.
وی با اشاره به اهمیت بیماریهای قلبی-عروقی گفت: این بیماریها همچنان از مهمترین علل مرگ و میر در جهان و ایران محسوب میشوند و سهم قابل توجهی از بار بیماریها را به خود اختصاص دادهاند؛ از این رو ارتقای کیفیت مراقبتهای پس از جراحی قلب باز از ضرورتهای اساسی نظام سلامت است.
شاهمحمدی افزود: موفقیت جراحی قلب باز تنها به عملکرد تیم جراحی وابسته نیست، بلکه کیفیت مراقبتهای پس از عمل در بخشهای مراقبت ویژه که توسط پرستاران ارائه میشود، نقش تعیینکنندهای در روند بهبودی بیماران دارد.
وی با بیان اینکه بیماران پس از جراحی قلب باز در معرض عوارض متعددی قرار دارند، اظهار کرد: نارسایی قلبی، اختلالات ریتم، عفونتها، خونریزی و عوارض ناشی از بیهوشی از جمله مشکلات شایع در این بیماران است و پرستاران ICU باید از دانش و مهارت کافی برای پایش، پیشگیری و مدیریت این وضعیتها برخوردار باشند.
این کارشناس ارشد پرستاری با تأکید بر نقش فناوری در آموزش افزود: اپلیکیشنهای آموزشی مبتنی بر تلفن همراه به دلیل دسترسی آسان، انعطافپذیری زمانی و مکانی، کاهش هزینهها و امکان یادگیری مستمر، ظرفیت بالایی برای ارتقای دانش و مهارت پرستاران دارند.
وی درباره روند اجرای پژوهش گفت: این مطالعه در سال ۱۴۰۲در بیمارستان شهید چمران اصفهان انجام شد و در مراحل مختلف طراحی، نیازسنجی و ارزیابی، ۹۲ نفر شامل متخصصان پرستاری، پزشکان و پرستاران بخشهای مراقبت ویژه مشارکت داشتند.
شاهمحمدی ادامه داد: پس از انجام نیازسنجی و تدوین محتوای علمی بر اساس منابع معتبر بینالمللی، اپلیکیشنی آموزشی در ۹ بخش طراحی شد که محتوای آن در قالب فایلهای چندرسانهای شامل ویدئو، پادکست، متن آموزشی و فایلهای الکترونیکی در اختیار کاربران قرار گرفت.
وی افزود: این اپلیکیشن قابلیت نصب بر روی سیستمعامل اندروید را دارد و امکاناتی مانند ثبتنام، دسترسی طبقهبندیشده به محتوا، جستوجوی مطالب، پرسشهای متداول و پشتیبانی آنلاین را برای کاربران فراهم میکند.
این پژوهشگر در ادامه با اشاره به نتایج ارزیابی نرمافزار گفت: بخش قابل توجهی از شرکتکنندگان، این اپلیکیشن را در سطح «خوب» و «عالی» ارزیابی کردند و در مجموع نیز رضایت کاربران در سطح مطلوب گزارش شد. همچنین بیشترین میزان رضایت مربوط به سهولت استفاده و سهولت یادگیری از طریق اپلیکیشن بود و کمترین امتیاز به قابلیت شخصیسازی محیط کاربری اختصاص یافت.
وی در پایان تأکید کرد: نتایج این پژوهش نشان میدهد استفاده از اپلیکیشنهای آموزشی میتواند به ارتقای صلاحیتهای بالینی پرستاران، بهبود کیفیت مراقبت از بیماران و کاهش عوارض و هزینههای درمانی کمک کند. توسعه این نوع آموزشها میتواند نقش مؤثری در آموزش نیروهای جدید و بازآموزی کارکنان درمانی داشته باشد.